Bách bộ thảo dược quý giúp giảm ho, tiêu đờm

Bách bộ có tên gọi khoa học là Stemona tuberosa Lour hay còn có các tên gọi khác như Củ ba mươi, Củ rận trâu, Dây dẹt ác… Đây là dạng cây thảo dây leo, thân mảnh, rễ chùm, lá đối nhau và mọc hoang ở nhiều vùng rừng núi nước ta. Cây có tác dụng rất tốt trong việc điều trị các trường hợp chữa ho, ghẻ lở, chữa giun, diệt sâu bọ.

Ngoài các chất như gluxit (2,3%), lipìt (0,83%), protit (9%), các a xít hữu cơ v.v… trong rễ bách bộ người ta đã lấy ra được nhiều ancalôit. Chủ yếu là stemonin (0,18%), có tinh thể hình kim, mềm rất nhẹ, không mùi, vị đắng, độ chảy 160°.

Bộ phận dùng

Rễ củ. Thu hoạch quanh năm, tốt nhất vào mùa thu, rửa sạch, cắt bỏ hai đầu, đem đồ vừa chín hay nhúng nước sôi. Loại nhỏ để nguyên, loại to bổ dọc đôi, phơi nắng hay sấy ở nhiệt. Bách bộ được dùng ngâm rượu hay nấu cao thành cao bách bộ.

Theo y học cổ truyền, bách bộ có vị ngọt, đắng, không độc, có tác dụng nhuận phế, chỉ khái, sát trùng.

Bách Bộ trị ho

Trẻ em ho do nhiễm lạnh: 30g bách bộ (sao), 30g ma hoàng bỏ đốt, hạnh nhân bỏ vỏ và đầu nhọn, sao, nghiền nhỏ sắc kỹ lấy nước hòa với bách bộ và ma hoàng hoàn thành viên như hạt bồ kết. Mỗi lần uống 2 – 3 viên với nước ấm

Chữa ho tự nhiên không dứt: Bách bộ tươi hơ trên lửa nướng cho khô, mỗi lần lấy nước một ít ngậm nuốt nước.

Chữa ho do cảm mạo, ngứa họng, đờm ít: Bách bộ 16g, kinh giới 12g, bạch tiền 12g, cát cánh 12g. Sắc uống ngày một thang. Uống trong 5 ngày.

Trị ho gà: Bách bộ 12g, bạch tiền 12g, cam thảo 4g, sắc uống với đường, mỗi ngày chia làm 3 lần uống liên tục 3 – 4 ngày.

Điều trị giun sán.

Dùng bách bộ sắc uống 10g mỗi ngày. Uống vào lúc sáng sớm, khi đói, uống trong 5 ngày có tác dụng tẩy giun.

Bách bộ tươi 40g (bằng 20g khô), nước 200ml, sắc đun sôi trong nửa giờ, cô lại còn khoảng 30ml. Dùng nước thuốc thụt giữ 20 phút. Điều trị như vậy trong thời gian 10-12 ngày là khỏi bệnh giun kim.

Điều trị lao phổi

Bách bộ 20g, đơn bì, đào nhân, hoàng cầm mỗi vị 10g. Sắc với 1 lít nước, đun cạn còn khoảng 80ml chia 3 lần uống trong ngày. Dùng liên tục cách trên trong khoảng 3 tháng sẽ có chuyển biến nhất định.

Điều trị bệnh ngoài da, mề đay

Dùng củ tươi cắt mỏng, xát vào chỗ ngứa. Sẽ hết ngay các bệnh ngoài da như mẩn người, vết do côn trùng cắn…

Điều trị diệt chấy rận

Lấy cây sắc đặc, gội đầu hoặc tắm hằng ngày, có tác dụng giảm ngứa, diệt chấy rận.